- Een mystieke weg in lijden door zuivering, verlichting en vereniging?
- Religieuze coping. Het profijt van geloof?
- Een geestelijke weg in het lijden.
1. Een mystieke weg in het lijden door “Zuivering, Verlichting en Vereniging”?
In veel mystieke stromingen wordt lijden als een spirituele weg beschouwd aan de hand van de trits: “zuivering, verlichting en vereniging”. Op deze weg van lichamelijk en
geestelijk lijden kom je via zuivering en verlichting tot vereniging met God. In veel mystieke stromingenkun je dan willekeurig invullen welke God je daarbij nodig hebt. Ik ga proberen een geestelijke weg in het lijden aan de hand van deze begrippen te formuleren vanuit mijn zoektocht naar een evangelische lijdensspiritualiteit.
Zuivering:
Lied 427 Opwekkingsbundel
“Maak mij rein voor U
als gelouterd goud en zuiver zilver……..”
Het is voluit christelijk om gezuiverd te worden van zonden, verkeerde beelden over onszelf, verkeerde doelen en ambities( status, macht etc). Het is een verzoek om gereinigd te worden. Het Opwekkingslied 427 heeft dat op een prachtige manier verwoord. Onze taak daarbij is eerlijk tegen onszelf te zijn en bij het licht van de Heilige Geest tot erkenning te komen van de waarheid omtrent onszelf en God.
Als je te maken hebt met chronisch lijden dan vallen een heleboel dingen van je af : je trots, je doelen in het leven, je wanen om zelf iets te presteren en om iemand te zijn, je status, je baan, een deel van je inkomen, veel leuke mensen.
Dat is ten dele zuivering en maar vooral ook een verlieservaring van zaken die je dierbaar zijn. Datgene waar je je identiteit op bouwt je baan, opleiding status, aanzien dat verlies je en dat zou je zuivering kunnen noemen omdat alleen je identiteit als kind van God overblijft. Op zich is dat laatste natuurlijk winst te noemen, maar je kan niet simpelweg een winst- en verliesrekening opmaken omdat ze niet in die verhouding tot elkaar staan.
Verlichting.
Door lijden wordt het geestelijk mentaal gauw donker om je heen. Negatieve gedachten,
bitterheid en (zelf)verwijten nestelen zich al gauw in jegeest tot zelfs vijandigheid aan toe want wat je wordt aangedaan ervaar je als een kwaad en de buitenwereld doet er niets aan en gaat er aan voorbij. Het kan dan erg donker worden om je heen. Je hebt dan licht nodig om te kunnen onderscheiden wat reëel is en wat je aan het projecteren bent. Welke strategieën je hanteert om je te handhaven hebben licht nodig om te voorkomen dat het destructief gaat werken. Voorts heb je niet alleen licht nodig om het donkere te ontmaskeren maar je hebt ook licht nodig om te “zien” wat je leven inhoud, zin en betekenis geeft. Voorts is dat licht nodig zodat de liefde van God ook voor jouw zichtbaarder en ervaarbaar wordt.
Vereniging.
Je één voelen met God en je wezenlijk verbonden voelen met God is een aspect wat je niet kunt bereiken maar wat ons wordt geschonken als we ons openstellen voor God. Lijden maakt dat je je eenzaam gaat voelen en dat je wordt teruggeworpen op jezelf. Verbondenheid met God kun je dan kwijtraken omdat je je verlaten voelt. Schreeuwde Jezus ook niet aan het kruis “Mijn God, Mijn God waarom hebt gij mij verlaten?”. Jezus citeerde daarin Psalm 2.
Je geborgen weten is je toevertrouwen aan de zorg en liefde van God of anders gezegd erop vertrouwen dat Hij altijd bij ons is en dat je alle verzet en weerstand hebt afgelegd en tot aanvaarding bent gekomen van het leedfeit. Het is tegelijkertijd ook de verlossing die God ons aanreikt omdat dat loslaten niet allen onze prestatie is maar dat het ook een gave is dat God wil geven.
Dus toch een mystieke weg?
In bovenstaande beschrijving heb ik vooral de overeenkomsten benadrukt tussen een mystieke weg in het lijden en hoe je naar mijn idee geestelijk met het lijden kunt omgaan. Er zijn naast overeenkomsten maar er ook duidelijk verschillen.
Er zit ook iets negatiefs in, zeker als het als een weg wordt voorgesteld waarlangs we tot God moeten opklimmen alsof God ons een werk te doen geeft waarlangs we naar Hem op moeten klimmen. Het lijden krijgt dan een verlossende werking en wij moeten met inspanning deze weg van de mysticus bewandelen. De lijdende moet dan vervolgens ook nog eens hard werken om deze religieuze weg te gaan het gaat dan vooral om loslaten van veel zaken en overgeven aan feit van het lijden.
Zelfverlossing dringt zich heel gemakkelijk op aan elke religieuze stroming binnen en buiten de kerk. Wat God wil geven en wat wij mogen ontvangen(vergeving, verlossing en liefde) nadat we onze zonde erkennen en belijden verandert dan als heel gauw in iets wat jezelf bij God vandaan moet halen of zelf moet bewerkstelligen. Alle nadruk valt dan op onze inbreng in dat geestelijk proces. Het verschil is uiterst subtiel en tegelijk ook fundamenteel. “Religie” is tenslotte ook een eigenmachtige manier om datgene te verkrijgen wat God wil geven.
Nadruk op Gods werk.
Volgens mij is het juist mogelijk om met God door het lijden te gaan omdat Hij verlossing hoop, troost, nabijheid en en troost biedt en met ons het gesprek aangaat. Alle nadruk moet denk ik liggen op wat God wil doen op basis van het volbrachte werk van Jezus en de inwonende kracht en wijsheid van de Heilige Geest. Onze inbreng is te ontvangen wat God wil geven en daar hebben we “onze handen vol aan”.
2. Religieuze coping? Het profijt van geloof?
In de hulpverlening komt mondjesmaat meer aandacht voor de rol van het geloof in het omgaan met chronische pijn. De vraag is of en in welke mate het geloof een rol speelt in het
“copen” met een chronische aandoening. Is het geloof en spiritualiteit tot steun en is het dan nuttig of zelfs profijtelijk te geloven.
Ik kwam de volgende opsomming tegen: op welke wijze geloof een rol speelt in het omgaan met chronische pijn.
De relatie tussen spiritualiteit, coping en pijn. Veel mensen met chronische pijn maken gebruik van religieuze- of spirituele vormen van pijncoping, zoals bidden, hoop of spirituele steun zoeken. Het biopsychosociale model van pijn maakt aannemelijk dat geloofsopvattingen de cognitieve en emotionele dimensie van pijn kunnen beïnvloeden. Ook de psychofysiologie van pijn zoals beschreven in de varianten van de Gate Control Theory of Pain en de Neuromatrix Theory of Pain (Melzack, 1999) tonen een route waarlangs cognitieve en emotionele processen de pijn kunnen beïnvloeden. Volgens diverse onderzoekers moet het biopsychosociale model uitgebouwd worden tot eenbiopsychosociaal-spiritueel model. Spiritualiteit kan zowel de pijn laten toenemen als afnemen: Een pijnafname kan veroorzaakt worden door stressvermindering, afleiding van pijn, de emotionele steun die spiritualiteit biedt en de sociale steun die er vaak aan gekoppeld is.Er is enig bewijs dat de mate van spiritualiteit verbonden is met de dichtheid van de serotonine receptoren en zo met stemming en pijn. Negatieve spirituele cognities zoals God heeft me verlaten’ is gecorreleerd met pijn toename. Patiënten die hun geloof of spiritualiteit inzetten om met hun ziekte om te gaan doen het doorgaans beter: minder depressie, langer leven, minder operatieve complicaties, minder snel verslechtering. Deze effecten van religieuze coping komen bovenop de gangbare effecten van coping. Bidden blijkt een van de meest gebruikte manieren te zijn om met chronische pijn om te gaan. Als er meer pijn is wordt er meer gebeden. De effecten van bidden op pijn zijn wisselend. Dit komt waarschijnlijk omdat bidden zowel als een passieve vorm van pijncoping gebruikt kan worden (bijvoorbeeld als een onophoudelijke klaagzang ‘god, waar heb ik dit aan verdient’) als een actieve pijncoping (‘geef me de kracht om mijn kleinkind op te zoeken’). Ook kerkgang is geassocieerd met minder pijn bijvoorbeeld bij patiënten met sikkelcelziekte. Het lijkt erop dat spirituele of religieuze coping meer effect heeft op de pijn tolerantie dan op de pijn intensiteit. Mogelijk verloopt de invloed van religiositeit op pijn via het beïnvloeden van de stemming. Patiënten die religieus zijn zijn vaak minder bang of depressief en meer tevreden met het leven. In een longitudinaal onderzoek bij reumapatiënten bleek dat op de dagen dat deze patiënten aangaven hun pijn met religieuze/spirituele coping te beïnvloeden, dat ze op die dag dan ook minder pijn hadden (Keefe, 2001). Positieve religieuze coping bestaat uit samen met God het probleem proberen op te lossen, anderen helpen in nood, spirituele steun zoeken in de geloofsgemeenschap en bij een hogere macht. Negatieve religieuze coping bestaat uit God de schuld geven van het lijden, je verlaten voelen door God (de straffende God en de Afwezige God). Rippentrop (2005) laat zien dat positieve religieuze coping geassocieerd is met betere mentale gezondheid, en negatieve religieuze coping met slechtere fysieke en mentale gezondheid. Zes wegen naar pijnvermindering Er zijn op zijn minst zes wegen waarlangs religieuze of spirituele coping pijn kan beïnvloeden:
1. Spirituele coping geeft attributies over de zin en de betekenis van de pijn. Geeft een positieve verklaring Geeft steun of juist niet (+) Dit maakt me sterker, brengt me dichter bij God (-) God heeft me verlaten. Geeft inspirerende voorbeelden van coping met lijden Jezus, Boeddha
2. Spirituele coping geeft het gevoel van beheersing, controle of eigen effectiviteit van pijn Het gevoel dat men de pijn kan tolereren of beheersen blijkt een gunstige effect te hebben op pijn gewaarwording en beleving.
3. Bidden of spirituele teksten kunnen afleiding van pijn geven Het richten van de aandacht op transcendente onderwerpen heeft tot gevolg dat men (tijdelijk) minder gericht is op het (pijnlijke) lichaam.
4. Deelname aan een geloofsgemeenschap biedt een bron voor het ontvangen en geven van steun Het kan dan gaan om instrumentele-, sociale- en/of spirituele steun.
5. Meditatie en bidden kunnen een gevoel van ontspanning creëren en zo de pijn
beïnvloeden Er is enig bewijs dat meditatie met een spiritueel element een sterkere vermindering in angst en boosheid geeft dan relaxatie oefeningen zonder spiritueel element .
6. Je liefdevol gesteund voelen door God of je gedragen voelen door het ‘geheel’ Dit creëert positieve emoties. Positieve emoties kunnen pijn beïnvloeden
Bron: Wachholtz, A. B., Pearce, M.J., Koenig, H. (2007). “Exploring the relationship between spirituality, coping and pain.” Journal of Behavioral Medicine 30: 311-318. (c) www.PsychFysio.nl P. van Burken
Bovenstaande cursieve tekst is afkomstig van een website van ondersteuning van fysiotherapeuten en is sterk psychologisch gekleurd en probeert de effectiviteit van religieuze coping in kaart te brengen.
Ik mis verschillende dingen hierin en het slaat op een aantal punten m.i. de plank mis.
1. Zin en betekenis.
Geloof geeft een positieve verklaring en dat lijkt me heel plausibel, voorbeelden daarvan zijn:
* God heeft me uitgekozen om dit te dragen,
* of Ik vertrouw dat God me hier doorheen zal loodsen
Hier kunnen echter ook negatieve verklaringen voor worden gegeven bijvoorbeeld;
God houdt zich niet aan zijn beloften, is willekeurig, Hij doet er niets aan, of Hij straft mij.
Dat lijkt me niet helemaal juist. Beide mogelijkheden kunnen ook tegelijkertijd spelen zowel positieve en negatieve verklaringen tegelijkertijd en dat geldt ook voor de steun.
2. Geeft een gevoel van beheersing, controle.
Dit lijkt mee een enigszins ambivalente verklaring. Juist dat men geen controle heeft en de erkenning dat men afhankelijk is, is bij uitstek vaak een spirituele weg. Het opgeven van de controle en de actieve overgave is een vorm van spirituele coping.
3. Afleiding van de pijn.
Bidden en religieuze handelingen leiden af van de pijn. Dat kan natuurlijk niet ontkend worden, echter het gefixeerd raken op het feit dat God je moet/wil/kan genezen is eveneens een gevaar.
4. Sociale steun.
Het is zondermeer waar dat een religieuze gemeenschap sociale steun kan geven. Maar daar waar deze uitblijft waar deze logische wijze wel verwacht wordt is voor veel mensen leedverergerend en ook een reden om af te haken. Met daarbij een extra verlies.
5. Bidden en spirituele handelingen.
Dit geeft een vorm van ontspanning wat een positief effect heeft op de pijnbeleving. Dit is
waar. Maar het bezoeken van een genezingsdienst met sterke claims is bepaald niet een relaxte bezigheid.
6. Liefdevolle steun van God
Deze laatste in de rij lijkt me zondermeer juist. Overgave aan die steun is dan wel essentieel evenals het loslaten van het verwijt dat hij er niets aan doen noch in het voorkomen van het leed noch dat hij het niet oplost.
Bovenstaande benadering gaat heel algemeen uit van religie en ik wil dat wat nader specificeren m.b.t. Het christelijk geloof. Het maakt voorts ook verschil ik welke stroming van de chr. kerk je zit.:
reformatorisch (vrijzinnig, midden-orthodox en orthodox) en
evangelisch (ook daarbinnen zitten nog verschillende stromingen met als uiterste de extreme kant van God geneest altijd)
Afhankelijk van welke stroming zullen bovenstaande copingsmechanisme zowel goede als problematische aspecten bevatten.
Maar ik mis de volgende aspecten.
1. Zin en betekenis; Ik mis daarin de volgende aspecten.
Wat ik mis in dit geheel is de zingeving of liever gezegd het ontdekken /ontvangen van de zin. Juist de zieke kan terugvallen dat ook zijn bestaan zinvol is, sterker nog in Gods ogen is leven achter de geraniums met Hem veel zinvoller dat een activistisch leven zonder Hem. De zinervaring is breder dan alleen een psychologisch heilzaam effect. In bovengenoemde opsomming wordt alleen gesproken over een positieve verklaring van de ziekte. Dat is mijns inziens veel te smal. Het gaat over de zin van je totale bestaan van je hele zijn en om een existentiële zin. Deze zin betekent dat het leven zin heeft omdat de geschiedenis van de totale mensheid en schepping zin en doel heeft maar dat geldt ook voor je individuele bestaan, los van hoe we functioneren. Deze zin wordt ook en met name bepaald doordat God van ons houdt en dat ons bestaan door hem gewild is en dat we gezien worden en identiteit ontvangen. Voorts gaat het bij de zingeving ook om hoe je met omstandigheden die je niet kunt veranderen omgaat. Het gaat dan om het ontvangen van de zin dat jouw bestaan en je reactie op wat je overkomt zinvol is. Het bijbelboek Job is daarvan een aansprekend voorbeeld.
Voorts spreekt de bijbel genuanceerd en veelzijdig over de zin. Enerzijds over de zinloosheid van de schepping in verband met het lijden en anderzijds dat God alle dingen (dus ook negatieve dingen) mee zal laten werken ten goede. Ket kruis van Jezus kan als het meest negatieve worden gezien ( ik las ooit op een kerk muur: In de mensen schuilt een gevaarlijke kracht ze hebben God omgebracht), maar het is tegelijkertijd de overwinning op de machten van het kwaad. Er zit ook een problematische kant aan de zingeving vanuit evangelisch perspectief namelijk men orienteert zich voornamelijk op genezing, herstel en bevrijding. Daar waar de genezing uitblijft wordt het stil in de beweging. Er zijn geen goede stratiegieën op gebied van pastoraat en onderwijs ontwikkeld om met chronisch lijden om te gaan.
Tijdsperspectief.
Een christen leeft met een hemels c.q. een eeuwigheidsperspectief en een einde aan het leed en hij zal zich kunnen verheugen in de feitelijke en onmiddellijke ontmoeting met Hem die van hem houdt en dat alle tranen van de ogen gewist zullen worden. Dat geeft hoop in bittere tijden.
6.Liefdevolle steun van God; ik mis daarin de volgende aspecten:
Klankbord/ Troost.
God luistert altijd en staat met z’n liefde altijd klaar. Dat betekent dat je altijd een klankbord hebt altijd en persoonlijke ontmoeting met Iemand die van je houdt. Die klankbord heb je hard nodig om alle gevoelens en gedachten, wanhoop te uiten en je te koesteren in die liefde’. Niet dat dat niet eenvoudig is omdat je je gewonnen moet geven aan Diegene die het het niet heeft voorkomen noch wegneemt maar dat in principe wel zou kunnen.
Verlossing.
Ik geloof dat in ziekte ten diepste een stuk kwaad zit wat je van God af kan trekken. Door de betekenis van de verlossing dat je verlost bent en verlost wordt van het kwaad, betekent dat God de angel van het kwaad uit je ziekte wegneemt telkens als je Hem erom vraagt c.q. met Hem omgaat.
Identificatie.
God was bereid zelf naar de aarde te komen en de uiterste consequenties daarvan te ondergaan en zelf te lijden. God heeft zich geïdentificeerd met de lijdende mens, waardoor die lijdende mens zich kan identificeren met deze mee-lijdende God
Kracht.
God geeft een actief mentale en spirituele kracht. Dat is psychologisch misschien wel meetbaar als effect maar ten diepste stuiten we op een mysterie die niet zomaar even in kaart te brengen is als een psychisch effect. Ik geloof in die kracht maar ik kan het niet eenvoudig aanwijzen. Telkens als ik dat probeer heb ik heb ik het gevoel de plank mis te slaan. Vergelijkbaar als je moet uitleggen waarom je van je echtgenoot houdt. Bij elke poging lijkt het wel minder waar te worden.
Leiding en inspiratie.
God is ook een sprekend en zich openbarende God. Door gedachten, inzichten te geven, maar ook concrete aandacht en liefde tot het geven van profetie, visioenen en beelden begeleidt God ons door zware lijden heen.
Tot slot nog 2 opmerkingen
Geestelijke ervaring.
In de bijbel is een weerslag te vinden van eeuwenlange ervaring van mensen die door soortgelijke processen heengaan. Door het lezen van de bijbel is herkenning en erkenning van je eigen strijd op veel bladzijden terug te vinden en dat biedt immense troost.
Slotopmerking; de onmogelijkheid van christelijke coping als strategie.
Christelijke coping draagt het gevaar in zich dat het een instrument wordt; zeg maar een middel om met je kwaal om te gaan. God kan nooit als middel aangewend worden voor iets anders omdat God als middel tot een hoger zelfgekozen doel ingaat tegen het eerste gebod dat je van God moet houden met al je kracht, heel je verstand en alles wat in je is. Slechts in de wederzijdse belangeloze liefde en wederkerige relatie kan christelijke coping een plek krijgen daarbuiten zal het onvermijdelijk doodlopen. Als je gelooft om er profijt van te hebben dan wordt dit een huis dat intern tegen zichzelf verdeeld is. Of om met een opmerking van Jezus te eindigen: “Zoek eerst het koninkrijk van God en al het andere zal u bovendien geschonken worden”.
3. Een geestelijke weg in het lijden?
De evangelische beweging zit vol met aanmoedigingen en oproepen voor geloof en gebed
uit het lijden maar zeer zelden tot een geestelijke weg in het lijden. De vraag is: Is die weg er? En zo ja, wat voor weg is dat dan. Raak je dan niet gauw verzeilt in (katholieke) theorieën over de verlossende werking van het lijden of dat het aardse lijden een soort medeverlossend lijden is in Christus. Of belandt je dan als gauw in (reformatorische) theorieën met een verstikkend fatalisme, of in een soort stoïcisme, of (theologisch liberale) theorieën van allerlei acceptatievormen onder het mom God kan er toch niets aan doen. Ik heb niet meteen antwoorden. Mijn eigen leven is op dit punt een zoektocht naar deze weg. De vraag is negatief geformuleerd. Je zou ook kunnen zeggen dat je God juist vindt in het lijden. Dat lijden je juist dichter bij God brengt. Om ds. Buskes te citeren als de mens horizontaal ligt gaat hij verticaal denken.
Bevrijdt van de illusie van de maakbare wereld.
Als je ziek bent dan stuit je op de grens van je menselijke potentie, je eindigheid, je beperktheid. Het rukt je los van de illusie dat het leven maakbaar( de huidige religie?) is dat jij het centrum van de wereld bent dat je een god(je) bent. Je realiseert je dit, maar je verzet je in wezen heel erg tegen dit beeld. Er moet toch een verklaring zijn. Pijn is toch niet zomaar een mysterie zonder oorzaak? Is de wet van oorzaak en gevolg dan niet geldig, kan mij iets onverklaarbaars overkomen?
Een gestripte persoonlijkheid?
Ziekte maakt dat alle opgebouwde beelden van jezelf, je vaardigheden en talenten, de geoogste waardering, je status, je zelfbehoud, je succes wordt afgebroken. Waar je identiteit op bouwt, anders dan je identiteit als kind van God, wordt afgebroken. Misschien is dit de onderste weg gaan. Juist een weg om God tegen te komen, wel ontdaan van alle franje waarmee je persoonlijkheid hebt opgebouwd. Net als een gebouw gestript kan worden zo wordt je door een ziekte gestript. Het is geen weg waar je religieus succes hebt.
De laatste strohalm; het managen van je ziekteproces.
Na verloop van tijd als er geen oplossingen komen dan stort je je op de reactie op je ziekte.Je wilt vervolgens je copingstrategie gaan managen(beheersen). “Het krijgt me er niet onder”.De maakbaarheid van jouw reactie op ziekte is vervolgens het nieuwe proces van maakbaarheid van je karakter van je wezen.
* Opgave van het verzet tegen het feit van je ziekte en of pijn is stap 1.
* Verzet tegen lijdzaamheid is stap 2.
* En overgave dat je niet de uitvinder maker bent van je eigen copingstrategie is stap 3.
De dichter David zegt het zo :
God leren kennen in je ziekteproces in de fysieke pijn?
Kan je God juist vinden in een ziekteproces of raak je hem kwijt of groeit er een onoverkomelijke kloof tussen jouw en God. De grote moeilijkheid is om God niet te verwijten dat Hij het niet heeft voorkomen en (nog) niet heeft genezen. Pas als je deze beide kunt loslaten durf je je over te geven aan zijn liefde, zorg, troost en voorkeur voor de mens in de ellende.
Chronische (hoofd)pijn doet je verlaten voelen, je geïsoleerd voelen, teruggeworpen op jezelf, verlamd, alles wordt gehuld in een grauwsluier, alle aandacht wordt gekaapt, gevoelens van plezier en geluk of gewoon neutraal zijn is er niet bij, het is altijd dwingend, een indringer, een vernieler en beul die je voortdurend martelt. Leer je in die pijn God kennen of juist de afwezigheid van God? De hel lijkt dichterbij dan de hemel. Toch is er iets dat zegt dit is niet zoals het hoort, de pijn is afkomstig van de antiwereld. Het is als een negatief van een foto, alles verwijst naar de nog te ontwikkelen foto.
De filosoof Sartre omschrijft in zijn toneelstuk “Gesloten deuren”(met de première in de WOII): er is geen “buiten” (alleen deze materiële wereld zonder God) er is alleen maar “binnen” een daarin zijn we over geleverd aan elkaar. “De hel dat zijn de anderen”. Maar juist door zijn eigen situatie als “binnen” te omschrijven bewijst hij het “buiten”. Net zoals mensen die beweren dat het leven geen zin heeft (dus die moet je er zelf aan geven), dan negatief bewijzen dat er wel een zin is. Als er geen zin is kan je die zin ook niet ontkennen. (als er geen “zin” is, dan kun je dat er ook niet zelf aan geven)
Recept voor geluk.
Het recept voor geluk van Jezus in de bergrede is zeer paradoxaal; je bent gelukkig als je arm bent van geest, treurt, nederig, zachtmoedig, hongert naar recht, barmhartig bent, een vredestichters bent, vervolgd wordt, want ze zullen rijk beloond worden. Merkwaardig het is een radicale omkering. Het lijkt erop dat Jezus zegt wie afziet zelf naar eigen geluk te streven en het geluk voor de ander te zoeken gelukkig zal worden. C.s. Lewis zegt het zo: “Geluk is alleen verkrijgbaar als een bijproduct van iets groters dan jezelf waar je naar streeft of waar je in op gaat.
Uiten en klagen. Er is Iemand die luistert!
We zijn expressieve mensen, we moeten onze situatie symboliseren, een naam geven, we moeten onthullen wat in ons verborgen ligt pas dan is er connectie met de buitenwereld. Het uiten kan in woorden, symbolen, beelden metaforen, tonen van emoties, in aanraking. Er is maar een weg in de ellende en dat is bij God bekend maken wat je gevoelens en gedachten zijn en dan ontstaat er contact.
Tegendraads.
Ik wil ook iets tegendraads geloven. Ik schrijf God niet af vanwege het lijden. En ik weiger te geloven dat als je in God gelooft dat lijden dus wel een zin moet hebben of opgelost wordt als je gelooft. Ik geloof dat juist in de moeilijkste weg God ontzettend groot is. Maar verklaren kan ik het niet, ik geloof dat het eerder een liefdesverklaring is aan God en tegen de oneliners, de (gemakkelijke) oplossingen, de ontkenningen en de platte antwoorden die het leven ontkennen. Ik geloof dat juist in de moeilijkste weg God zich laat vinden maar zich niet laat narekenen. In het lijden laat je verstand het afweten.
Liefde en lijden.
Misschien zijn liefde en lijden wel veel meer ingewikkeld met elkaar verweven. Als ik lijd dan is God misschien wel meer gepassioneerd op zoek naar mij om Zijn liefde troost en comfort(engels) en zorg te geven en is het zaak vanuit ons gepassioneerd hart te ontvangen en te reageren en niet met ons abstracte verstand te reageren. Misschien is het kruis van Jezus ook wel meer het symbool van de verhouding van God met de wereld. God lijdt ontzettend aan deze wereld elke zonde , moord, haat doet hem pijn. Wordt op Golgotha Zijn “passie”: liefde en lijden niet volmaakt tentoon gespreid. De liefhebbende lijdende God, die uiteindelijk zal zegevieren. Een liefhebbende vader lijdt om de verkeerde keuzes/houding van zijn eigen kinderen maar blijft van ze houden en wijst ze niet af maar het is wel liefde vermengd met lijden.
slideshare
twitter
picasa
feed
linkedin
facebook